تبلیغات

زنده رود باغبادران

زنده رود باغبادران - توسعه و ترویج موزه مردم شناسی باغبادران (مقدمه,موقعیت,بیوگرافی و...)

« باغبادران پایتخت طبیعت و گردشگری استان اصفهان »

توسعه و ترویج موزه مردم شناسی باغبادران (مقدمه,موقعیت,بیوگرافی و...)

تاریخ:دوشنبه 19 خرداد 1393- 03:00 ب.ظ


مقدمه

در میان علوم این عصر، فولکور دانش سازه ای است که از معلومات و اطلاعات عوام و دانش مردم عادی بحث و گفتگو می کند. فولکور سیر فکر و اندیشه و کیفیات زندگی مردم عوام را نمایان می کند و گذشته های دور را به امروز پیوند می دهد.

مجموعه دانستنیها، آداب و رسوم، معتقدات، خرافات، احساسات، عواطف و آنچه که زندگی های مادی و معنوی، خصایص ذوقی و روحی مردم را در بر می گیرد و عامه مردم از گهواره تا گور با آن سروکار دارند و به وسیله آن احاطه شده اند جزء همین فولکور یا به تعبیر فعلی ما «فرهنگ مردم» محسوب می شود.

معمولاً در هر نقطه از دنیا که جامعه ای رو به تجردی می رود آنچه به گذشته تعلق دارد و به ویژه معارف عوام، رو به فراموشی می گذارد و کم کم نابود می شود. به همین لحاظ در کشورهای متمدن دنیا از خیلی پیش اقدام به جمع آوری و نمایش فرهنگ محلی مردم در قالب موزه های مردم شناسی کرده و به این ترتیب از نابودی آن جلوگیری کرده و از این خمیر مایه بی پیرایه و ساده هم در کارهای هنری خویش بهره گرفته اند و هم در علوم اجتماعی و تربیتی و تحقیقات تاریخی.

در ایران نیز ارتباط شهرها و روستاهای کوچک با شهرهای بزرگ، رواج روز افزون رادیو و تلویزیون، مهاجرت روستائیان به شهرها و همه و همه باعث شده که لهجه های رادیوئی جانشین لهجه های محلی و آداب و رسوم پایتخت، جایگزین آداب و سنن محلی بشود و در نتیجه فراموش شدن و از بین رفتن آداب و سنتهای گوناگون ایرانی گردد.

لذا با ایجاد موزه های مردم شناسی با هدف کلی گردآوری، ثبت و ضبط نشانه های فرهنگی می توان به جوامع سنتی در حال انهدام کمک کرد.

در مجموع می توان این مسأله را بدین صورت بیان نمود که:

از نظر جهانی، فرهنگ هر ملتی در حقیقت سفیر حُسن نیت و مبشر دوستی و داد آن ملت نزد جهانیان است.

فرهنگ بهترین عاملی است که ملتها را به هم پیوند می دهد و با هم آشنا و نزدیک می کند.

آشنا شدن خلق با یکدیگر موجب و موجد صلح و دوستی و نابود کننده کینه ها و دشمنی هاست فرهنگ ایجاد محبت و دوستی عمیق می کند و از پیدایش خصومت جلوگیری می کند، کوشش همه جانبه جامعه بین الملل و جهانی در راه چاپ و نشر آثار فرهنگی نیز به همین دلیل می باشد.

اما از نظر ملی، فرهنگ هر ملتی در حکم شناسنامه آن ملت است، عامل اصلی و تعیین کننده خصلتها و نشان دهنده عادات هر ملتی فرهنگ آن ملت است. مردم نواحی مختلف هنگامی که با اخلاق، عادات، آداب و رسوم، هنرها و افکار همدیگر آشنا می شوند، وحدت و یکپارچگی آنان بهتر تحقق پیدا می کند. در حقیقت یکی از راههای صحیح ایجاد وحدت ملی از همین طریق می باشد.

ایران زمین به روایت مورخین، در طول چندین هزار ساله خود مهد علم و فرهنگ و تمدن و خاستگاه هنر و زیبایی بوده است. قصرها، قلعه ها، کاروانسراها، پل ها، مساجد، مناره ها و سایر آثار بسیار ارزنده ای که از هنرمندان چیره دست این سرزمین هنرخیز در جای جای ایران کشور پهناور به یادگار مانده است، همه گواهی است بر پویائی، خلاقیت و ابتکار فرزندان همیشه برومند این آب و خاک.

به همین دلیل از گذشته ای دور پیوسته مشتاقان تمدن نو فرهنگ، دیدار از این سرزمین را به خود فرض می دانسته اند.

فراموش نشود در طی دویست سال حمله اعراب به ایران ، مردم عامی که به کمک آداب و حفظ و نگهدرای زبان و فرهنگ عامیه شان توانستند مملکت را نجات دهند.

بنابراین با ایجاد موزه های مردم شناسی می توان به گردآوری، ثبت و ضبط نشانه های فرهنگی این جوامع در حال انهدام کمک کرده رسالت مهم انتقال فرهنگ بومی و محلی به همراه اطلاعات کافی به آیندگان را نیز ایفاء نمود.

موقعیت جغرافیائی باغبادران

بخش باغبادران که یکی از دو بخش شهرستان لنجان است از نظر جغرافیایی در منتهی الیه جنوب غربی استان اصفهان واقع شده که از شمال به شهرستان نجف آباد (تیران) و از غرب و جنوب غربی و جنوب به رشته کوههای رخ و استان چهارمحال و بختیاری و از شرق به بخش مرکزی شهرستان لنجان محدود می شود.

حدود  740 کیلومتر مساحت دارد. این بخش در حاشیه رشته کوههای زاگرس و در حدود 60 کیلومتری جنوب غربی اصفهان قرار گرفته است. در تقسیم بندی زمین شناسی ایران، این منطقه جزو اراضی فلات مرکزی بشمار می رود. جنس زمین اغلب از آهکهای خاکستری رنگ کرتاسه دوران دوم زمین شناسی است که بر روی نهشته های ژوراسیک واقع شده اند. و هر چه به سمت شرق می رویم، رسوبات دانه ریزتر شده و روی اراضی را رسوبات شنی پوشانده است. ارتفاعات پست احمدآباد طبس قسمت شمال بخش و کوه بیدکان و کوه اوسین و شاهلراه و کوه رخ و خانه قوش و کوه پنجه جنوب غربی آن را در بر می گیرد.

کناره زاینده رود از دیرباز مهد پیدایش و گسترش تمدن بودن است. در این میان- باغبادران از کهنسالترین آنان است. آثار باقیمانده مانند آتشکده ها و قلعه چهار برج نظامی شهر باغبادران مسجد چرمهین، پل کله، کبوترخانه روستای کرچگان، و آثار باقیمانده در قلعه های پراکنده در اکثر روستاهای بخش و کشف اخیر سنگ نگاره های حاشیه باغبادران و ظروف سفالین و کاشیهای دوران صفویه نشان دهنده ی رونق این شهر و بلوک آید غمیش در تمام دوران مختلف است. در گذشته این بخش با وجود باغهای میوه فراوان، زمینهای کافی برای کشت برنج و انواع غلات و حبوبات و صیفی جات نه تنها خودکفا بوده بلکه قادر به صدور آنها نیز بوده است. وجود چوب به خاطر بیشه های فراوان برای ساختمان و آب و هوای خوب محل مناسبی برای زیست فراهم آورده است.

رودخانه زاینده رود از مرکز این بخش عبور می کند که این موضوع باعث گردیده که این منطقه در حوزه گردشگری در استان مطرح باشد.


 

بیوگرافی

«هنر زیباترین سروده آفرینش روایت عشق متعالی و روانترین طریق ابراز و ارتباط است».

در اول شهریورماه سال 1347 در شهر باغبادران متولد شدم. سیر در گلگشت- آفرینش را از کودکی آغاز نمودم، در روند تکامل، روح و روانم از محضر هستی بهره گرفتم.

در سال 1372 موفق به اخذ مدرک کارشناسی در رشته جغرافیای طبیعی شدم و برای اولین بار این افتخار نصیبم گشت که با ارایه پایان نامه ای تحت عنوان «اوضاع جغرافیائی و طبیعی منطقه باغبهادران» گامی مثبت در جهت شناساندن این بخش از کشورمان، به امید رشد و شکوفایی هر چه بیشتر آن بردارم.

در دوران استیلای تکنولوژی و یکته تازی ماشین در تمام ابعاد زندگی انسان و در حالی که در عمیقترین زوایای روح و روان انسان گفتمانی جز سیاست و اقتصاد و تجارت و دادوستدهای روزمره مادی موضوعی دیگر برای گفتگوی آحاد انسانی با یکدیگر وجود ندارد و یا لااقل با دیدی خوشبینانه تر کم است. تلاش برای آشتی روح آدمی با طبیعت و رجعت انسان به اصل و ریشه خود که همانا مادر اولی انسان است و تسکین دردها و آلام بشری با مسکن بازگشت به اصل و نمایاندن روح سخت و غیر قابل انعطاف تکنولوژی و ماشین با عواطف بشری وظیفه ای بس خطیر بر دوش هنرمند است. گرچه ممکن است نمایاندن این تضاد چندان خوشایند کسانی نباشد اما چه می توان کرد؟

من: زاده این آب و خاکم و دوران کودکی خود را همیشه با خاطرات دشتها و مزارع و طبیعت بکر و زیبای این خطه از سرزمینم ایران در ذهنم مرور کرده ام و بزرگترین آرمانم در سراسر زندگی چه آنگاه که با مظاهر و نوآوریهای علمی و صنعتی و ماشین گذراندم و چه زمانی که روح خود را با هنر نقاشی جلا دادم تنها آرزویم اعتلای هنری، علمی و فرهنگی زادگاهم باغبادران بوده و شاساندن این خطه تا حد ممکن به سایر هموطنان ایرانی ام و همچنین در آثارم سعی نمودم- طبیعت زیبای این بخش از سرزمین پهناور ایران را با سبکی واقع گرایانه به نمایش بگذارم، تا هم تحفه ای باشد برای آنان که عشق به ایران در عروقشان جوشش داد و هم برگی باشد از زیبایی های طبیعی ایران برای سیاحان و جهانگردانی که برای دیدن این سرزمین باستانی عزم سفر به این مرز و بوم می کنند تا چه مقبول آید و در نظر افتد.

 هدف از برپائی موزه

یکی از آرمانها و آرزوهائی که همیشه در ذهنم می پروراندم و به آن نیز معتقد بودم تا اهدافم را در قالب آن گنجانده و به نتیجه دلخواه برسم بوجود آوردن و تأسیس محلی بود که علاوه بر اینکه پایگاهی باشد برای فعالیتها و پژوهشهایم در ارتباط با منطقه باغبادران و از طرفی آن را نیز توسعه و تجهیز نمایم و محلی باشد جهت بازدید علاقمندان و گردشگران که باعث توسعه، رشد و شکوفایی باغبادران در عرصه های فرهنگی و اجتماعی باشد.

در یکی از روزهای اواسط سال 1385 با شخصیتی بزرگ و والا و ارزشمند آشنا شدم به نام جناب آقای منوچهر دانش؛ ایشان رئیس هیئت مدیره و مدیر عامل انجمن موزه داران و رابط هنرمندان اصفهان می باشد. استاد منوچهر دانش یکی از اعضاء خاندان سادات روستای سعیدآباد است که سالهای سال خادم قرآن نفیس روستای سعیدآباد باغبادران بوده اند و در راه حفظ و حراست از این اثر جاویدان زحمت کشیده اند. استاد دانش همواره آرزویش این بوده که این گنجینه نفیس و پربها یعنی قرآن محفوظ بماند و ایشان در تمام عمر نسبت به معرفی و شناساندن تاریخ و فرهنگ منطقه باغبادران به عموم ایرانیان خصوصاً استان اصفهان از هیچ کوششی دریغ ننموده و  از هرگونه فعالیت و کمکی نسبت به ثمر رساندن اهداف عالیه خود کوتاهی نکرده است. استفاده از معارف  معلومات و راهنمائی و رهنمون های با ارزش استاد دانش مرا بر آن داشت و تشویق نمود تا همواره با شرکت مکرر در دوره های آموزشی انجمن و همایش ها و جلسات متعدد که برپا می نمودند. بیشتر شیفته و عاشق فعالیتهای گردشگری و میراث فرهنگی و به خصوص موزه داری نماید و این افتخار نصیبم گشت تا در طی سالهای 1387 و 89 با شرکت در نمایشگاه توانمندیهای سازمان های مردم نهاد استانداری اصفهان که از طرف انجمن موزه داران و انجمن میراث بانان زنده رود 2 غرفه داشتیم در مسیر معرفی باغبادران به عنوان یک منطقه هدف گردشگری قدمهای موثری را برداریم.

در سال 1388 یکی از آرزوهای دیرینه ام به خود جامه عمل پوشیده و در 29 اردیبهشت ماه با تلاش و پیگیریهای جناب آقای منوچهر دانش و اعضاء محترم انجمن موزه داران استان و با حضور رئیس سازمان میراث فرهنگی و صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان جناب آقای دکتر امین پور اولین موزه مردم شناسی باغبادران به طور رسمی در مجموعه فرهنگی باغبادران یعنی باغ شخصی افتتاح گردید که بسیار مورد توجه بازدیدکنندگان قرار گرفت.



85ifkk9mdtae7stgrr34.jpg

 حضورجناب آقای منوچهر دانش رییس هیـات مدیره انجمن موزه داران استان ورابط هنرمندان اصفهان در برنامه افتتاح نمایشگاه در باغ شخصی اردیبهشت ماه 1388



as0tnval2nfk2g1rc7t.jpg

مراسم افتتاح نمایشگاه موزه ای در باغ شخصی اردیبهشت ماه  1388 با حضور اعضا انجمن موزه داران و مدیر کل میراث فرهنگی استان اصفهان



124qmku2ptfziqztg18q.jpg




متعاقب آن یکسال بعد دراردیبهشت ماه 1389 محل موزه را به شهر باغبادران تغییر مکان دادم و در محل جدید حضور رئیس جدید سازمان میراث فرهنگی استان اصفهان جناب آقای اسفندیار حیدری پور خالی از لطف نبود و ایشان به همراه رئیس محترم انجمن موزه داران جناب آقای دانش و اعضاء محترم شورای اسلامی شهر باغبادران و جمعی از اهالی محل موزه جدید را افتتاح نمودند.t93o3cz3sf8tit2dlu1.jpg

حضور مدیر انجمن موزه داران استان اصفهان جناب آقای منوچهر دانش واستاد غلامعلی رضوانی باغبادرانی در برنامه افتتاح نمایشگاه اردیبهشت 1389



p1090440.jpg

    حضور رییس سازمان میراث فرهنگی وصنایع دستی و گردشگری استان اصفهان  و اعضاء شورای شهر درمراسم افتتاحیه نمایشگاه توانمندیهای توسعه وگردشگری باغبادران:


 در روز 31 اردیبهشت  ماه سال 1389 به مناسبت هفته میراث فرهنگی وروز جهانی موزه جناب آقای اسفندیار حیدری پور مدیرکل سازمان میراث فرهنگی و صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان و جناب آقای  منوچهر دانش  مدیر انجمن موزه داران استان اصفهان واعضا محترم شورای اسلامی شهر باغبادران وجمعی از مردم وشیفتگان میراث فرهنگی ضمن افتتاح نمایشگاه توانمندیهای توسعه فرهنگی وگردشگری باغبادران از آن بازدید نمودند.در این نمایشگاه گوشه ای از فعالیتها ی انجمن میراث بانان زنده رود وآثارمردم شناسی و توسعه گردشگری باغبادران ومجموعه آثار نقاشی هنرمند معروف باغبادران مسعود فتحی باغبادرانی به معرض نمایش گذاشته شده بود .یکی از پیشکسوتان هنر نقاشی استان اصفهان جناب آقای استاد پورصفا درپای دو عدد از تابلوهای نقاشی را امضا نمودند.


p1090450.jpg

بازدید مدیر کل سازمان میراث فرهنگی استان  اصفهان و مدیر انجمن موزه داران در حاشیه افتتاح نمایشگاه


p1090449.jpg



بر سر در ورودی موزه در هنگام مراسم افتتاحیه متن زیر را آماده نمودم که معرف قسمتی از اهدافم در زمینه تأسیس موزه باغبادران می باشد، عنوان متن چنین بود:



«به نام نقش بند صفحه خاک»

[(افتتاح اولین نمایشگاه توانمندیهای توسعه فرهنگی باغبادران در مورخه سی و یکم اردیبهشت ماه 89 و به مناسبت روز جهانی موزه و میراث فرهنگی 28 اردیبهشت می تواند سرآغازی باشد برای ترویج و توسعه «موزه مردم شناسی باغبادران» و این هدف تحقق نمی یابد مگر در سایه همت و تلاش و همکاری مردم و مسئولین بخش باغبادران، بدون تردید تشکیل و تأسیس این موزه در واقع دفاع از ارزشهای معنوی و مذهبی و طبیعی و هویت تاریخی آباء و اجدادی مان است که در طول ادوار مختلف در بستر دره زیبای زاینده رود شکل گرفته و در واقع نه تنها باعث پویائی حیات و تمدن این منطقه شده بلکه جلگه اصفهان و فلات مرکزی ایران را نیز تحت تأثیر خود قرار داده است.

به یاری پروردگار متعال با تأسیس موزه در شهر تاریخی و سرسبز باغبادران می توانیم در این گوشه از استان پهناور اصفهان و حتی کشور حرفی برای گفتن داشته باشیم و جایگاه ویژه ای را نیز کسب نموده و باغبادران به عنوان قطب گردشگری توانمند در صنعت گردشگری کشور مورد توجه قرار گیرد.)]

 

 

 

 

 

فضای داخلی موزه

نحوه چیدمان فضای داخلی موزه بسیار ساده و بی آلایش است. در حال حاضر ظرفیت جایگیری اشیاء موزه محدود است. و از حداکثر قسمت های موزه استفاده شده است ولی این بصورت مقطعی است و در آینده قطعاً قابل توسعه می باشد و در فازهای بعدی گسترش می یابد و امکان دارد حتی محل موزه نیز تغییر پیدا کند.

متراژ موزه حدود 45 مترمربع است و شامل دو بخش است:


بخش اول:

این بخش شامل تصاویری از فعالیتهای انجمن موزه داران و جاذبه های گردشگری بصورت مصور و شخصتیهای منطقه باغبادران شامل شخصیتهائی نظیر زنده یاد منصور امینی و زنده یاد دکتر چهرازی به همراه تعدادی از آثارشان و آثار دیگر نویسندگان و شاعران این منطقه و شهر.

- تصاویری از قلعه و ماکت قلعه چهار برج باغبادران که در وسط این بخش خودنمائی می کند، از طرفی نمایش فسیل های یافت شده ا زکوه پیر شمع الدین؛ ابزارآلات و یراق آلات آهنگری و نجاری و کشاورزی که از دست ساخته های هنرمندان باغبادران است.
kmkny1hblufmkk734u.jpg



- تصاویری از سنگ نگاره های مکشوفه در محوطه تاریخی از دیگر جاذبه های این موزه می باشد. (صحرای گدستان در قسمت شرق شهر)


بخش دوم:

شامل آثار نقاشی هایم از طبیعت و آثار تاریخی باغبادران است و این قسمت را کلبه هنر نامیده ام، که می تواند مورد توجه بازدیدکنندگان و بخصوص هنر دوستان قرار گیرد.

- لباسهای محلی و لوازم زندگی و یانه ها و سطوح سنگی و بخصوص سنگ آب مسجد جامع باغبادران که به احتمال زیاد این سنگ قریب به 2000 سال قدمت دارد. و احتمالاً به عنوان آتشدان از آن استفاده می شده است. و نظر هر بیننده ای را به خود جلب می کند. 


g9x8rwl2muts342b05hh.jpg


- در جای دیگری از موزه دو قطعه سنگ تخت مستطیلی شکل نظر هر بیننده ای را به خود جلب می کند و قنادهای باغبادران در قدیم مایع داغ شیرینی را بر روی این سنگ ها می ریختند تا سرد شود، سپس آن را به قطعات کوچک برش داده و بصورت بسته بندی به اهالی و علاقمندان عرضه مینمودند. ناگفته نماند این محصول اکنون یکی از سوغاتهای بنام باغبادران است که در کنار گردو و بِه مرغوب این منطقه نه تنها در استان اصفهان بلکه در کشور نیز شهرت خاصی پیدا کرده است و معروف است به (پولکی رُستی). که به صورت سنتی تولید می شود.


x659ndj06md4g22vfa5y.jpg